اثرات کودهای آلی، زیستی و شیمیایی بر عملکرد و ترکیبات شیمیایی زرشک بی دانه در سال‌پربار

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران

2 گروه آموزشی زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران

3 گروه آموزشی اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران

چکیده

این مطالعه به‌منظور بررسی تأثیر انواع کود بر عملکرد و ترکیبات شیمیایی گیاه زرشک بی‌دانه به صورت کرت‌های خردشده در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار اجرا شد. عامل اصلی شامل چهار شیوه کاربرد کود (1-عدم کاربرد، 2-کود شیمیایی، 3- کود آلی و 4-50% کود شیمیایی (تیمار 2) و 50% کود آلی (تیمار 3) و عامل فرعی شامل عدم کاربرد کود زیستی و اسید‌هیومیک، کاربرد کود زیستی فسفات‌بارو‌2، کاربرد اسیدهیومیک و کاربرد فسفات‌بارور‌2 + اسید‌هیومیک بودند. تیمارهای کودی اثر معنی‌داری بر تمام صفات داشتند، به‌طوری که مخلوط کودهای شیمیایی و دامی همراه با کودآبیاری اسیدهیومیک و فسفات‌بارو‌2 بیشترین وزن تر (343/17 کیلوگرم) و خشک حبه در هر درختچه (237/4 کیلوگرم )، وزن تر شاخه‌های بارده (864/18 کیلوگرم)، ویتامین ث (170/10 میلی‌گرم در 100 گرم میوه تازه)، آنتوسیانین (513/5 میلی‌گرم در لیتر) و درصد خاکستر میوه (026/7 درصد) را به خود اختصاص داد. کود دامی با کودآبیاری اسیدهیومیک و فسفات‌بارور‌2 موجب بیشترین فلاونوئید (203/32 میلی‌گرم در گرم) و درصد فسفر (0254/0 درصد) و پتاسیم (625/3 درصد) میوه گردید.

کلیدواژه‌ها


  آمارنامه وزارت جهاد کشاورزی، 1394. جلد سوم. محصولات باغبانی. معاونت برنامه­ریزی و اقتصادی، مرکز فناوری اطلاعات و ارتباطات.

 بالندری، ا.، 1374. اثرات اسید­جیبرلیک و اتفون بر خصوصیات میوه و سهولت برداشت زرشک بی­دانه. سازمان پژوهش­های علمی و صنعتی ایران. مرکز خراسان.

حسن­زاده نارنج­بنی، ف.، ابراهیمی، ر.، رئیسی، ط.، و مرادی، ب.، 1396. بررسی تأثیر کودهای آلی و شیمیایی بر عملکرد و کیفیت میوه کیوی رقم هایوارد. نشریه مدیریت خاک و تولید پایدار، 7 (2)، صص 195 -183.

 شاهسونی، ش.، محمودی، م.، قرنجیک، ش.، و گران­ملک، ص.، 1394. بررسی اثر مصرف توام کود دامی و کودهای شیمیایی بر برخی خصوصیات کیفی آب میوه پرتقال رقم تامسون ناول. نشریه­ی علوم باغبانی ( علوم و صنایع غذایی)، 2(29)، صص 321 -314.

صالحی، ع.، فلاح، س.، ایرانی­پور، ر.، و عباسی سورکی، ع. 1393. اثر زمان مصرف کود شیمیایی در تلفیق با کود گاوی بر رشد، عملکرد و اجزای عملکرد سیاه­دانه (Nigela sativa L.). بوم­شناسی کشاورزی، شماره 6، صص 507 -495.

کامیاب، ف.، عابدینی، م.، و خضری، م.، 1395. بررسی تأثیر تنک دستی و شیمیایی میوه بر برخی ویژگی­های کمی و کیفی میوه زرشک بی­دانه. به­زراعی کشاورزی، 1(18)، صص 44 -31.

مجیدی، ع.، 1393، تأثیر سیستم مدیریت تغذیه تلفیقی بر برخی ویژگی­های کمی و کیفی سیب، تحقیقات کاربردی خاک، 2(2)، صص 104 -92.

 محبی، ع. ح، 1395، تأثیر مدیریت تلفیقی حاصلخیزی خاک و تغذیه بر خصوصیات کمی و کیفی میوه خرما رقم سایر، به­زراعی کشاورزی، 18(4)، صص 860 -851.

محمدی، ز.، روستا، ح. ر.، تاج­آبادی­پور، ا. و حکم­آبادی، ح.، 1392، اثر نیتروژن، کود آلی، پتاسیم و آهن بر محصول، کیفیت میوه و غلظت عناصر غذایی برگ در پسته رقم فندقی پیوند شده بر روی پایه بادامی ریز زرند، نشریه علوم باغبانی (علوم و صنایع غذایی)، 27(2)، صص 129 -117.

مشخصات اقلیمی شهرهای ایران. 1395. سایت مرکز هواشناسی کشور. http://irimo.ir/far/wd/2703.html

میرحیدر، ح. 1372. معارف گیاهی: کاربرد گیاهان در پیشگیری و درمان بیماری‌ها. جلد دوم. دفتر نشر فرهنگ اسلامی، تهران. 284 صفحه.

نعمتی، م. 1392. تاثیر کودهای زیستی و دامی بر ویژگی‌های کمی و کیفی گیاه دارویی چای ترش. پایان نامه­ی کارشناسی ارشد رشته علوم باغبانی و فضای سبز- گیاهان دارویی، ادویه­ای و نوشابه­ای. دانشکده­ی کشاورزی. دانشگاه زابل. 61 ص.

نعمتی، م.، و دهمرده، م. 1394. تأثیر کاربرد کودهای دامی و زیستی بر عملکرد و شاخص‌های مورفولوژیکی چای ترش (Hibiscus sabdariffa L.). بوم­شناسی کشاورزی، 1(7)، صص 73 -62.

Abdel-Sattar, M., EL-Tanany, M., and EL-Kouny H. M. 2011. Reducing mineral fertilizers by using organic manure to improve Washington Navel orange productivity and sandy soil characteristics. Alexandria Science Exchange Journal, 32(4): 372-380.

Abo-Baker, A. A., and G. G. Mostafa, 2011. Effect of bio- and chemical fertilizers on growth, sepals yield and chemical composition of Hibiscus sabdariffa at new reclaimed soil of south valley area. Asian Journal of Crop Sciences, 3: 16-25.

Adediran, J. A., Taiwo, L. B. Akande, M. O. Sobulo, R. A. and Idowu O. J. 2004. Application of organic and inorganic fertilizer for fertilizer for sustainable maize and cowpea yields in Nigeria. Journal of Plant Nutrition and Soil Sciences, 27: 1163-1181.

Andre, C. M., Schafleitner, R. Legay, S. Lefèvre, I. Aliaga, C. A. A. Nomberto, G. Hoffmann, L. Hausman, J. F. Larondelle, Y. and Evers, D. 2009.  Gene expression changes related to the production of phenolic compounds in potato tubers grown under drought stress. Phytochemistry, 70(9): 1107-1116.

Arena, M. E., and N. S. Curvetto. 2008a. Berberis buxifolia fruiting: Kinetic growth behavior and evolution of chemical properties during the fruiting period and different growing seasons. Scientia Horticulturae, 118: 120-127.

Arena M. E., and N. S. Curvetto. 2008b. Berberis buxifolia fruiting: Kinetic growth behavior and evolution of moisture diffusivity, energy of activation and energy consumption during the thin-layer drying of berberis fruit (Berberidaceae). Energy Conversion and Management, 49: 2865–2871.

Birjely, H. M. S., and S. M. M. Al-Atrushy. 2017. Effect of some organic and non-organic fertilizers on some parameters of growth and berries quality of grape cv. Kamali. Kufa Journal for Agricultural Sciences, 9(3): 262-274.

Blaise, D., Singh, J. V.  Bonde, A. N. Tekale, K. U. and Mayee C. D. 2005. Effects of farmyard manure and fertilizers on yield, fiber quality and nutrient balance of rain fed cotton (Gossypium hirsutum). Bioresource Technology, 96: 345- 349.

Bockman, O. C. 1997. Fertilizers and biological nitrogen fixation as sources of plant nutrients: Perspectives for future agriculture. Plant and Soil, 194: 303-334.

Bourgaud, F., Gravot, A. Milesi, S. and Gontier E. 2001. Production of plant secondary metabolites: a historical perspective. Plant Sciences, 161: 839–851.

Chandra, K., and N. P. Todaria. 1983. Maturation and ripening of three Berberis species from different altitudes. Scientia Horticulturae, 19(1-2): 91-95.

El-Komy, H. M. A. 2005. Co-immobilization of Azospirillum lipoferum and Bacillus megaterium for successful phosphorus and nitrogen nutrition of wheat plants. Food Technology and Biotechnology, 43(1): 19-27.

Gendy, A. S. H., Said Al-Ahl, H. A. H. and Mahmoud, A. A. 2012. Growth, productivity and chemical constituents of roselle (Hibiscus sabdariffa L.) plants as influenced by cattle manure and biofertilizers treatments. Australian Journal of Basic and Applied Sciences, 6(5): 1-12.

Gillani, A. H., and K. H. Janbaz. 1995. Preventive and curative effects of Berberis aristata fruit extract on paracetamol and CC14- induced hepatotoxicity. Phytotherapy Research, 9: 489-494.

Jackson, M. L. 1962. Soil Chemical Analysis. Prentice Hall of India, New Delhi.124-188.

Jubany-Mari, T., Munne-Bosch, S. and Alegre, L. 2010. Redox regulation of water stress responses in field- rown plants. Role of hydrogen peroxide and ascorbate. Plant Physiology and Biochemistry, 48(5): 351-358.

Kang, S. M., Radhakrishnan, R., Khan, A. L., Kim, M. J., Park, J. M., Kim, B. R., Shin, D. H., and Lee, I. J. 2014. Gibberellin secreting rhizobacterium, Pseudomonas putida H-2-3 modulates the hormonal and stress physiology of soybean to improve the plant growth under saline and drought conditions. Plant Physiology and Biochemistry, 84: 115-124.

Kong, J. M., Chia, L. S., Goh, N. K., Chia, T. F., and Brouillard, R. 2003. Analysis and biological activities of anthocyanins. Phytochemistry, 64: 923–933.

Kumar, T. S., Swaminathan, V., and Kumar, S. 2009. Influence of nitrogen, phosphorus and biofertilizers on growth, yield and essential oil constituents in ratoon crop of davana (Artemisia pallens Wall.). Electronic Journal of Environmental, Agricultural and Food Chemistry, 8(2): 86-95.

 Lee, H. S., and G. A. Coates. 1999. Vitamin C in frozen, fresh squeezed, unpasteurized, polyethylene-bottled orange juice: A storage study. Food Chemistry, 65: 165-168.

  Mahmood Shah, S., Wisal Mohammad, S., Azam Shah, S., and Nawaz, H. 2006. Integrated nitrogen management of young deciduous apricot orchard. Soil and Environment, 25(1): 59-63.

  Martynov, E. G., Stroev, E. A., and Peskov, D. D. 1984. Polysaccharides of Berberis vulgaris L. Chemistry of Natural Compounds. Evidence-Based Complementary and Alternative Medicine, 20(1): 99-100.

  Mirzaei Talarposhti, R., and M. Rostami. 2017. Effect of organic and chemical fertilizers on growth characteristics, yield and yield components of tomato (Lycopersicon esculentum L.). Iranian Journal of Field Crops Research, 14(4): 675-685.

  Panicker, G. K., Sims, C. A., Silva, J. L., and Matta, F. B. 2009. Effect of worm castings, cow manure, and forest waste on yield and fruit quality of organic blueberries grown on a heavy soil. Acta Horticulturae, 841: 581-584.

 Pourmorad, F., Hosseinimehr, N., and Shahabimajd, M. 2006. Antioxidant activity, phenol and flavonoid contents of some selected. Journal of Medicinal Plants, 5(11): 1142-1145.

  Rayan, J. R., Estefan, G., and Rashid, A. 2001. Soil and Plant Analysis Laboratory Manual, (2nd Ed.). ICARDA, Syria. 114-164.

  Sangtarash, M. H., Qaderi, M. M., Chinnappa, C. C., and Reid, D. M. 2009. Carotenoid differential sensitivity of canola (Brassica napus) seedlings to ultraviolet-B radiation, water stress and abscisic acid. Environmental and Experimental Botany, 66(2): 212-219.

  Taiz, L., and E. Zeiger. 1998. Plant Physiology. (2th Ed). Sinaye Associates Inc. Publisher. Sonderland Massachusetts. 102-150.

 Thangavel, S., Sevanan, R., Mathan, C., Lakew, W., and Mitiku, T. 2008. Effect of Glomus mosseae and plant growth promoting rhizomicroorganisms (PGPR's) on growth, nutrients and content of secondary metabolites in Begonia malabarica Lam. Maejo International Journal of Science and Technology, 2(3): 516-525.

 Wagner, G. J. 1979. Content and vacuole/extra vacuole distribution of neutralsugars, free amino acids and anthocyanins in protoplasts. Plant Physiology, 64: 88-93.

 Wu, S. C., Caob, Z. H., Lib, Z. G., Cheunga, K. C., and Wong, M. H. 2005. Effects of biofertilizers containing N-fixer, P and K Solubilizers and AM fungi on maize growth: a greenhouse trial. Geoderma, 125: 155-166.

 Yang, Y. H., Jiang, P. A., Ai, E. K., and Zhou, Y. Q. 2005. Effects of planting Medicago sativa L. on soil fertility. Arid Land Geography, 28: 48-59.